Dni krzyżowe 2027: kiedy wypadają i skąd wzięły się procesje w polu

Kto wychował się na wsi, pewnie to pamięta. W maju po porannej Mszy ksiądz z ministrantami i grupą parafian wychodzi polną drogą do krzyża na rozstaju. Śpiewa się Litanię do Wszystkich Świętych, ksiądz kropi pola wodą święconą na cztery strony świata i wszyscy wracają do kościoła. Tak wyglądają dni krzyżowe. W mieście mało kto o nich słyszał, a potem widzi tajemniczy dopisek w kalendarzu i szuka w internecie, co to takiego.

Kiedy są dni krzyżowe w 2027 roku

W 2027 roku dni krzyżowe przypadają w poniedziałek 3 maja, wtorek 4 maja i środę 5 maja.

To zawsze trzy dni przed uroczystością Wniebowstąpienia Pańskiego, która wypada 40 dni po Wielkanocy, w czwartek. W Polsce samą uroczystość przeniesiono na najbliższą niedzielę (w 2027 roku na 9 maja), ale dni krzyżowe zostały na swoim tradycyjnym miejscu. Ponieważ Wniebowstąpienie zależy od Wielkanocy, dni krzyżowe co roku wypadają w innym terminie. Więcej o świętach ruchomych przeczytacie w artykule Kiedy Wielkanoc 2027.

W 2027 roku pierwszy dzień krzyżowy zbiega się z uroczystością Najświętszej Maryi Panny Królowej Polski i ze Świętem Konstytucji. Liturgia tego dnia należy do uroczystości, więc o tym, kiedy wyjdzie pierwsza procesja błagalna, każda parafia zdecyduje po swojemu. Najpewniej sprawdzić to w ogłoszeniach parafialnych z ostatniej niedzieli kwietnia.

Skąd się wzięły dni krzyżowe

Tradycja ma ponad półtora tysiąca lat. Około 470 roku biskup Mamert z Vienne w Galii zarządził trzy dni postu i błagalnych procesji, bo jego diecezję nękały trzęsienia ziemi, pożary i nieurodzaj. Zwyczaj szybko rozszedł się po Galii, a około 800 roku przyjęto go w Rzymie.

Po łacinie te dni nazywano rogationes, czyli prośby, stąd w niektórych książkach spotyka się nazwę rogacje. Polska nazwa pochodzi od krzyża niesionego na czele procesji i od krzyży, do których procesja szła. Wszystko odbywa się w maju, w porze, gdy zboże dopiero wschodzi i najbardziej zależy od pogody.

Jak wyglądają dni krzyżowe dziś

Na wsi zwyczaj trzyma się mocno. Każdego z trzech dni procesja idzie w inną stronę parafii, do innego krzyża przydrożnego albo kapliczki, tak żeby w ciągu trzech dni obejść wszystkie pola. Przy krzyżu kapłan odmawia modlitwy o urodzaje i błogosławi ziemię.

Każdy dzień ma też swoją intencję i swój formularz Mszy:

• poniedziałek: o błogosławieństwo dla pól i urodzaje,
• wtorek: o uświęcenie pracy ludzkiej,
• środa: w intencji głodujących i o odwrócenie głodu.

W miastach procesje są rzadsze. Czasem idzie się do krzyża na osiedlu, czasem zostaje sama Msza z modlitwą o urodzaje i za rolników.

Dni krzyżowe w kolejnych latach

Dni krzyżowe w kalendarzu parafialnym

W kalendarzach z hurtowni dni krzyżowych zwykle nie ma, a jeśli są, to bez informacji, gdzie idzie procesja. W kalendarzu parafialnym można to opisać dokładnie: którego dnia do którego krzyża albo której kapliczki. Dla parafian na wsi to jedna z ważniejszych dat wiosny, obok majówek, I Komunii i Bożego Ciała.

Dni krzyżowe, podobnie jak inne święta ruchome, nanosimy na kalendarium sami. Od parafii potrzebujemy tylko informacji, które są jej własne, na przykład trasy procesji. Tak wygląda gotowa karta maja.